04 Ekim 2016 Salı, 13:17
Levent GÖZAÇAN
Levent GÖZAÇAN levent3352@ogretmenlericin.com Tüm Yazılar

ANTİK MISIR’IN KEDİ TANRIÇASI BASTET

ANTİK MISIR’IN KEDİ TANRIÇASI BASTET

Milattan önceki tarihlerde Nil vadisinde tarım yaparak yaşayan insanlar, ürünlerini sakladıkları depoları fareler basınca kedilerin fareleri avladığını fark ettiler. Kedilerin Mısırda kutsal sayılmaya başlanması böylelikle oldu. Depolar tahıl doldukça fare sayısı da arttı. Bunun üzerine firavun karar aldı ve kedilerin korunması için onları üstün yaratıklar ilan etti. Kedilerin tarihe ve mitolojiye konu olmalarının tek nedeni fare ve haşare yakalamadaki yetenekleri değildi. Bütün kediler firavunun sayıldığı için kediyi incitmek ya da öldürmek çok büyük bir suç sayılırdı. Kedi öldürenler ise idam edilirdi. Ev yıkılsa önce kedi kurtarılırdı çünkü insanlar sadece insandı ama kediler firavunlar gibi yarı-tanrı sayılmaya başlanmıştı. Kedi eceliyle ölecek olsa, öteki dünyada birlikte olabilmek için insanlar gibi mumyalanırdı.

bastet-kedi-tanrica-misir

Hikayelere, efsanelere konu olan kedilere kutsal değerler verildi. Nil vadisinin sıradan insanları kediyi, neşe ve müziğin, güzel şarkıların, kıvrak dansların temsilcisi kedi başlı tanrıça Bastet (Bast) ile özdeşleştirdiler. Kedi miyavladığında evin içi tanrıça Bastet’in insanlara hediyesi sayılan neşeyle dolduğuna inanılırdı. Mısır mitolojisinde Bastet, tanrılar tanrısı Ra’nın kızıydı. Efsaneye göre, Bastet bir gün babası tanrı Ra’ya kızarak Mısır’ın güneyindeki Nubia Çölü’nde inzivaya kaçmış ve bir aslana dönüşmüştü. Bir süre sonra tanrı Ra kızı Bastet’i affederek Mısır’a geriye çağırmış. Bundan sonra aslan görüntülü tanrıça Bastet, Assuan yakınlarında Nil’in suyuna girerek yıkanmış ve hemen orada bir kediye dönüşüp, üzerine bindiği bir kayıkla Bubastis’e gitmiş ve o bölgede tanrısal yaşamına devam etmiş. Babasına kırgın olan tanrıça Bastet, bu neşe dağıtan, uysal, şirin, sevimli yaratık gizemli kedinin simgelendiği güzel bir tanrıçaya dönüşmüş.

Bastet’in tanrısal özellikleri bununla da bitmez. Başta cinsellik ve doğurganlık tanrıçası sayılırken daha sonra, ölüleri koruma, yağmur yağdırma, hastalara ve çocuklara şifa verme, müzik ve dans, ay, analık ve aşk tanrıçası özelliklerini de almış. Mısır’da kedinin tanrılaştırılmasının diğer nedenleri, kedinin avlanma yeteneğine duyulan saygı, güzelliğine duyulan sevgi ve gizemli karakterine duyulan korkuyla karışık hayranlıktı. Tanrıça Bastet aynı zamanda dişiliğin de simgesiydi.

Levent GÖZAÇAN

Yorum yazın...

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Tüm Hakları Saklıdır, Aktif URL Şeklinde Kaynak Gösterilmeden İçeriklerin Alınması Yasaktır.

DMCA.com Protection Status