Türk Eğitim Sen Norm Fazlası Öğretmenleri Sevindirecek Hukuki Bir Zafer Daha Elde Etti
Norm kadro fazlası olduğu gerekçesiyle görev yeri değiştirilen bir öğretmenin, Türk Eğitim Sen aracılığıyla açtığı davada dikkat çeken bir karar çıktı. Ankara 8. İdare Mahkemesi, 2025/1851 E. sayılı dosyada söz konusu atama işlemi hakkında yürütmenin durdurulmasına hükmetti.
Türk Eğitim Sen’in hukuki destek sağladığı dava sürecinde, öğretmenin aile birliği mazeretine uygun olmayan bir kuruma resen atanmasının mevzuata aykırı olduğu savunuldu. Mahkeme ise öğretmen atamalarına ilişkin düzenlemelerin tek tek değil, bütüncül şekilde değerlendirilmesi gerektiğine işaret etti.
Kazanılan dava sonucu Türk Eğitim Sen Genel Başkanı Talip Geylan tarafından kamuoyuyla paylaşıldı. Karar, özellikle norm fazlası atamalarda mazeret durumlarının nasıl ele alınacağı konusunda emsal niteliği taşıyabilecek bir gelişme olarak yorumlandı.
Kararın gerekçesinde şu ifadelere yer verildi:
“Milli Eğitim Bakanlığı Öğretmen Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği’nin 53. maddesinde norm fazlası olan öğretmenlerin tercihleri dikkate alınarak ve hizmet puanı üstünlüğüne göre atanacağı düzenlenmiş; bu konuda özür durumunun dikkate alınacağı yönünde açık bir düzenleme yer almamış ise de, mazeret durumlarına ilişkin atamalar için anılan Yönetmeliğin 49. maddesi ile atıfta bulunulan Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmelik’te mazeret durumları tek tek sayılmak ve bunlar için kurallar konulmak suretiyle ayrı bir düzenleme yapılarak, bu gruba giren memurlar için istisnai bir takım kolaylıklar getirilmiş, bu kapsamda olan memurlar lehine düzenlemeler yapılmıştır.
Dolayısıyla özel bir düzenleme şeklinde Yönetmelikte yer alan “mazeret durumu”na ilişkin kuralların, norm fazlası öğretmenlerin ataması yapılırken, Yönetmeliğin 53. maddesinde bu husus belirtilmediğinden bahisle göz önünde bulundurulmayacağının kabulü halinde bu durum, anılan Yönetmeliğin mazeret durumuna bağlı yer değiştirmeleri düzenleyen hükümlerinin amacına aykırılık taşıyacaktır. Kaldı ki Öğretmen Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği’nde norm kadro fazlası atamalarında aile birliği gibi mazeret durumlarının dikkate alınmayacağına ilişkin bir hüküm de bulunmamaktadır. Bu sebeple, Yönetmelikte mazeret atamaları kapsamında yer alan aile birliği mazeretinin re’sen yapılan atamalarda da dikkate alınması gerektiği açıktır.
Öğretmenlerin mazeret ve norm kadro fazlası atama rejimine ilişkin yukarıda anılan kurallar bir bütün halinde değerlendirildiğinde, mazeretine dayalı olarak bir eğitim kurumuna il içi veya iller arası naklen atanan öğretmenlerin söz konusu mazereti devam ettiği sürece mazeret sebebiyle atanmasına dair işlemin amaç ve sonuçlarını ortadan kaldıracak biçimde yeni bir işlem tesis edilmesi mümkün değildir. Dava konusu olayda, davacının eşinin Milli Savunma Bakanlığı bünyesinde milli savunma uzmanı olarak görev yaptığı, davacının da aile birliği mazereti nedeniyle eşinin çalıştığı Çankaya ilçesine atamasının yapıldığı görülmektedir.
Bu durumda, davacının norm kadro fazlası öğretmen olarak belirlendikten sonra Millî Eğitim Bakanlığı Öğretmen Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği’nin 53. maddesi uyarınca mazeretine uygun bir okula atanması gerekirken, aile birliği mazeretinin devam ettiği hususu göz ardı edilmek suretiyle ve mazeret sebebiyle yapılan atama işleminin amaç ve sonuçlarına aykırı bir şekilde re’sen atanmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Diğer taraftan, dava konusu işlemin yürütülmesi halinde davacının ……. ilçesine gidiş geliş yapmasının gerekeceği ve aile birliğinin bozulacağı göz önüne alındığında, telafisi güç zararların doğabileceği sonucuna varılmıştır.”
Mahkeme kararında ayrıca, aile birliği mazereti dikkate alınmadan yapılan atamanın öğretmenin özel hayatı ve aile düzeni açısından telafisi güç sonuçlar doğurabileceği vurgulandı. Kararın, benzer durumda bulunan öğretmenler için önemli bir hukuki dayanak oluşturabileceği değerlendiriliyor.
